RPO do Trybunału: należy umorzyć wniosek Ziobry o pytania prejudycjalne

Udostępnij

Prawniczka, asystent w Poznańskim Centrum Praw Człowieka Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego w…

Więcej

RPO zwraca się do Trybunału Konstytucyjnego o umorzenie postępowania z wniosku Ziobry o zbadanie zgodności z konstytucją pytań prejudycjalnych. Bo „Prokurator Generalny wydaje się nie rozumieć sposobu funkcjonowania prawa UE". I przypomina: TK już w 2005 uznał przepis za zgodny z konstytucją. A jeśli TK orzeknie po myśli Ziobry, naruszy art. 9 Konstytucji



23 sierpnia 2018 Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro wniósł do Trybunału Konstytucyjnego o sprawdzenie, czy artykuł 267 Traktatu o Funkcjonowaniu UE – tak jak rozumiał ten artykuł Sąd Najwyższy, zadając na jego podstawie pytania prejudycjalne do Trybunału Sprawiedliwości UE w Luksemburgu – jest zgodny z konstytucją.

 

Ruch Ministra Ziobry wywołał polityczną trwogę, włącznie z oskarżeniami, że to krok do wyjścia Polski z Unii Europejskiej, ze względu na to, że podważa jedną z podstawowych zasad prawa europejskiego, jaką jest możliwość kierowania przez sądy państw członkowskich pytań do TSUE.

 

4 października Prokurator Generalny rozszerzył zakres zaskarżenia art. 267 TFUE do Trybunału Konstytucyjnego. Ziobro zapytał TK, czy zgodne z konstytucją jest występowanie przez sąd krajowy z pytaniem prejudycjalnym o wykładnię traktatów lub aktów UE w sprawach dotyczących:

 

  • ustroju,
  • kształtu
  • i organizacji władzy sądowniczej
  • oraz postępowania przed organami władzy sądowniczej państwa członkowskiego.

 

RPO uważa, że wniosek z 4 października „jest w istocie nowym wnioskiem skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego, stanowiącym jedynie pozór rozszerzenia pierwotnego zakresu zaskarżenia”.

 

Według RPO, ten wniosek powinien zostać przez Trybunał Konstytucyjny skierowany do odrębnego rozpoznania, a następnie umorzony.

 

W ocenie RPO, wniosek powinien być przez TK umorzony, ponieważ:

 

  • Prokurator Generalny we wniosku pominął kluczowy związek między prawem UE a problematyką niezależności sądów, nieusuwalności sędziów czy procedury dyscyplinarnej. Tymczasem Trybunał Sprawiedliwości UE wielokrotnie potwierdził, w wyrokach sprawie C-64/16 Associação Sindical dos Juízes Portugueses, C-284/16 Achmea, czy też C-216/18 LM(orzeczenie w sprawie Artura Celmera), że te zagadnienia są elementem prawa europejskiego – dlatego sądy mogą pytać TSUE o wykładnię prawa europejskiego w wyżej wymienionych kwestiach;
  • Prokurator Generalny wydaje się nie rozumieć sposobu funkcjonowania prawa Unii Europejskiej, a w szczególności procedury pytań prejudycjalnych. Niedopuszczalne jest jakiekolwiek proceduralne ograniczanie możliwości kierowania pytań prejudycjalnych. Trybunał Sprawiedliwości w przypadku każdego złożonego pytania prejudycjalnego sam ocenia jego dopuszczalność. Nawet, jeśli polski TK orzekłby po linii Ziobry, to polskie sądy będą mogły zadawać pytania prejudycjalne do TSUE. TSUE będzie oceniać, czy te pytania są dopuszczalne;
  • traktowanie wystąpień sądów krajowych jako potencjalne naruszenie Konstytucji RP  stanowi naruszenie prawa Unii;
  • TSUE dokonuje ostatecznej i wiążącej wykładni art. 267, a sądy krajowe, w tym konstytucyjne, nie mogą dokonywać własnej, niezależnej od TSUE i wiążącej wykładni;
  • orzekając w tej sprawie Trybunał Konstytucyjny w istocie będzie musiał dokonać wykładni art. 267 TFUE, co oznacza,  że sam będzie zobowiązany do zwrócenia się z pytaniem prejudycjalnym do TS UE, zgodnie z  treścią art. 267 ak. 3 TFUE.

 

Bodnar podaje więcej argumentów za umorzeniem zaskarżenia Ziobry przez Trybunał Konstytucyjny.

 

Zauważa, że:

 

  • Trybunał Konstytucyjny już orzekł o zgodności z konstytucją art. 267 TFUE  – w orzeczeniu z 11 maja 2005 roku TK potwierdził zgodność z Konstytucją RP art. 234 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (będącego odpowiednikiem art. 267 TFUE sprzed zmian na mocy Traktatu z Lizbony). Żadne nowe okoliczności nie uzasadniają ponownej oceny zgodności art. 267 TFUE. Prokurator Generalny nie podał ich w swoim wniosku. Powtórne orzeczenie przez TK w sprawie art. 267 naruszałoby podstawową zasadę prawa – powagę rzeczy osądzonej (res iudicata).

 

  • Jeśli Trybunał Konstytucyjny jednak orzeknie w tej sprawie – i to po linii Ziobry – to naruszy konstytucję. W ocenie Rzecznika ewentualne orzeczenie zgodne z wnioskiem Prokuratora Generalnego jest nie do pogodzenia z art. 9 Konstytucji (stanowi on, że Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego). Art. 9 Konstytucji ma bez wątpienia zastosowanie również do tych umów międzynarodowych, na których mocy doszło do przekazania niektórych kompetencji organów krajowych w odniesieniu do niektórych spraw na rzecz organizacji lub organu międzynarodowego (art. 90 Konstytucji).

 

Przeczytaj też: Co zrobił Sąd Najwyższy i czy miał do tego prawo? Wyjaśniamy w 9 punktach

 

Pismo RPO do TK jest dostępne na stronie Rzecznika. Informację wydaną przez Biuro RPO publikowaliśmy na stronie Archiwum Osiatyńskiego:

 

Przeczytaj: RPO do TK: umorzyć sprawę pytań prejudycjalnych. Polska przestrzega prawa międzynarodowego

 

 

A,b,c,d,e… POMÓŻ nam dokończyć Alfabet buntu!

 

 

 

 

 



Autor


Prawniczka, asystent w Poznańskim Centrum Praw Człowieka Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego w…


Więcej

Opublikowany

29 listopada 2018





Inne głosy w debacie



Inne artykuły tego autora

08.07.2020

Rzecznik KRS na rozprawie przed TSUE chwali, że nowa Rada ukróciła „komunę”

05.07.2020

Stawka wyborów: Jeśli Duda wygra, z praworządności zostaną strzępy. A co jeśli przegra?

03.07.2020

Polski rząd odrzuca unijne zalecenia dotyczące niezawisłości sędziowskiej

26.06.2020

Reynders: ochrona praworządności priorytetem Komisji Europejskiej. Bodnar: trzeba działać szybko

24.06.2020

Prof. Pech: Uczeń Kaczyński przerósł mistrza Orbána. Razem rozwalają UE od środka

19.06.2020

Zwycięstwo prof. Sadurskiego. Sąd oddalił pozew PiS za słowa o „zorganizowanej grupie przestępczej”

16.06.2020

Europejski Trybunał Praw Człowieka oceni neo-KRS i nowe izby w Sądzie Najwyższym

09.06.2020

Efekt Tulei: Wiceprzewodnicząca Komisji Europejskiej i europejscy sędziowie piszą do Ziobry

08.06.2020

Prof. Wyrzykowski: Naruszają Konstytucję. Nie dziwmy się, gdy będą naruszać nasze prawa i wolności

02.06.2020

Profesorowie ze świata bronią Trybunału Sprawiedliwości UE. I wskazują na Trybunał Przyłębskiej

31.05.2020

Zarząd Europejskiej Sieci Rad Sądownictwa chce wyrzucić KRS za udział w zamachu na niezależne sądy

29.05.2020

Sędzia SN Włodzimierz Wróbel: Mamy do czynienia z sytuacją wielkiego alarmu w systemie prawa

15.05.2020

Raport Komisji LIBE w Parlamencie Europejskim: w Polsce zagrożona praworządność, demokracja i prawa człowieka

15.05.2020

Kaleta twierdzi, że niemiecki TK stanął po stronie polskiego rządu. Sprowadzamy go na ziemię

12.05.2020

Wsparcie i uznanie dla „starych” sędziów Sądu Najwyższego w walce o państwo prawa [APEL]

08.05.2020

Maska opadła. Polska niepełną demokracją w rankingu Freedom House

02.05.2020

Polsce grożą unijne sankcje za tzw. reformy sądownictwa – WIDEO

29.04.2020

Przesłanie prezes Gersdorf: Mówcie jak jest, a nie jak powiedział Kaczyński. Tak robią prawi ludzie

29.04.2020

PILNE! Komisja Europejska wszczyna procedurę przeciw Polsce. Domaga się wstrzymania ustawy kagańcowej

10.04.2020

Izba Dyscyplinarna podważa traktat unijny i chce by TK Przyłębskiej to potwierdził



Wesprzyj nas!

Archiwum Osiatyńskiego powstaje dzięki obywatelom i obywatelkom gotowym bronić państwa prawa.


10 
20 
50 
100 
200