RPO do Trybunału: należy umorzyć wniosek Ziobry o pytania prejudycjalne

Udostępnij

Prawniczka, asystent w Poznańskim Centrum Praw Człowieka Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego w…

Więcej

RPO zwraca się do Trybunału Konstytucyjnego o umorzenie postępowania z wniosku Ziobry o zbadanie zgodności z konstytucją pytań prejudycjalnych. Bo „Prokurator Generalny wydaje się nie rozumieć sposobu funkcjonowania prawa UE". I przypomina: TK już w 2005 uznał przepis za zgodny z konstytucją. A jeśli TK orzeknie po myśli Ziobry, naruszy art. 9 Konstytucji



23 sierpnia 2018 Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro wniósł do Trybunału Konstytucyjnego o sprawdzenie, czy artykuł 267 Traktatu o Funkcjonowaniu UE – tak jak rozumiał ten artykuł Sąd Najwyższy, zadając na jego podstawie pytania prejudycjalne do Trybunału Sprawiedliwości UE w Luksemburgu – jest zgodny z konstytucją.

 

Ruch Ministra Ziobry wywołał polityczną trwogę, włącznie z oskarżeniami, że to krok do wyjścia Polski z Unii Europejskiej, ze względu na to, że podważa jedną z podstawowych zasad prawa europejskiego, jaką jest możliwość kierowania przez sądy państw członkowskich pytań do TSUE.

 

4 października Prokurator Generalny rozszerzył zakres zaskarżenia art. 267 TFUE do Trybunału Konstytucyjnego. Ziobro zapytał TK, czy zgodne z konstytucją jest występowanie przez sąd krajowy z pytaniem prejudycjalnym o wykładnię traktatów lub aktów UE w sprawach dotyczących:

 

  • ustroju,
  • kształtu
  • i organizacji władzy sądowniczej
  • oraz postępowania przed organami władzy sądowniczej państwa członkowskiego.

 

RPO uważa, że wniosek z 4 października „jest w istocie nowym wnioskiem skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego, stanowiącym jedynie pozór rozszerzenia pierwotnego zakresu zaskarżenia”.

 

Według RPO, ten wniosek powinien zostać przez Trybunał Konstytucyjny skierowany do odrębnego rozpoznania, a następnie umorzony.

 

W ocenie RPO, wniosek powinien być przez TK umorzony, ponieważ:

 

  • Prokurator Generalny we wniosku pominął kluczowy związek między prawem UE a problematyką niezależności sądów, nieusuwalności sędziów czy procedury dyscyplinarnej. Tymczasem Trybunał Sprawiedliwości UE wielokrotnie potwierdził, w wyrokach sprawie C-64/16 Associação Sindical dos Juízes Portugueses, C-284/16 Achmea, czy też C-216/18 LM(orzeczenie w sprawie Artura Celmera), że te zagadnienia są elementem prawa europejskiego – dlatego sądy mogą pytać TSUE o wykładnię prawa europejskiego w wyżej wymienionych kwestiach;
  • Prokurator Generalny wydaje się nie rozumieć sposobu funkcjonowania prawa Unii Europejskiej, a w szczególności procedury pytań prejudycjalnych. Niedopuszczalne jest jakiekolwiek proceduralne ograniczanie możliwości kierowania pytań prejudycjalnych. Trybunał Sprawiedliwości w przypadku każdego złożonego pytania prejudycjalnego sam ocenia jego dopuszczalność. Nawet, jeśli polski TK orzekłby po linii Ziobry, to polskie sądy będą mogły zadawać pytania prejudycjalne do TSUE. TSUE będzie oceniać, czy te pytania są dopuszczalne;
  • traktowanie wystąpień sądów krajowych jako potencjalne naruszenie Konstytucji RP  stanowi naruszenie prawa Unii;
  • TSUE dokonuje ostatecznej i wiążącej wykładni art. 267, a sądy krajowe, w tym konstytucyjne, nie mogą dokonywać własnej, niezależnej od TSUE i wiążącej wykładni;
  • orzekając w tej sprawie Trybunał Konstytucyjny w istocie będzie musiał dokonać wykładni art. 267 TFUE, co oznacza,  że sam będzie zobowiązany do zwrócenia się z pytaniem prejudycjalnym do TS UE, zgodnie z  treścią art. 267 ak. 3 TFUE.

 

Bodnar podaje więcej argumentów za umorzeniem zaskarżenia Ziobry przez Trybunał Konstytucyjny.

 

Zauważa, że:

 

  • Trybunał Konstytucyjny już orzekł o zgodności z konstytucją art. 267 TFUE  – w orzeczeniu z 11 maja 2005 roku TK potwierdził zgodność z Konstytucją RP art. 234 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (będącego odpowiednikiem art. 267 TFUE sprzed zmian na mocy Traktatu z Lizbony). Żadne nowe okoliczności nie uzasadniają ponownej oceny zgodności art. 267 TFUE. Prokurator Generalny nie podał ich w swoim wniosku. Powtórne orzeczenie przez TK w sprawie art. 267 naruszałoby podstawową zasadę prawa – powagę rzeczy osądzonej (res iudicata).

 

  • Jeśli Trybunał Konstytucyjny jednak orzeknie w tej sprawie – i to po linii Ziobry – to naruszy konstytucję. W ocenie Rzecznika ewentualne orzeczenie zgodne z wnioskiem Prokuratora Generalnego jest nie do pogodzenia z art. 9 Konstytucji (stanowi on, że Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego). Art. 9 Konstytucji ma bez wątpienia zastosowanie również do tych umów międzynarodowych, na których mocy doszło do przekazania niektórych kompetencji organów krajowych w odniesieniu do niektórych spraw na rzecz organizacji lub organu międzynarodowego (art. 90 Konstytucji).

 

Przeczytaj też: Co zrobił Sąd Najwyższy i czy miał do tego prawo? Wyjaśniamy w 9 punktach

 

Pismo RPO do TK jest dostępne na stronie Rzecznika. Informację wydaną przez Biuro RPO publikowaliśmy na stronie Archiwum Osiatyńskiego:

 

Przeczytaj: RPO do TK: umorzyć sprawę pytań prejudycjalnych. Polska przestrzega prawa międzynarodowego

 

 

A,b,c,d,e… POMÓŻ nam dokończyć Alfabet buntu!

 

 

 

 

 



Autor


Prawniczka, asystent w Poznańskim Centrum Praw Człowieka Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego w…


Więcej

Opublikowany

29 listopada 2018





Inne głosy w debacie



Inne artykuły tego autora

11.10.2019

KE po raz trzeci skarży polski rząd za „reformę” sądownictwa. Za system dyscyplinarny dla sędziów

10.10.2019

Prof. Wyrzykowski: zmiana ustroju Rzeczpospolitej jest faktem

08.10.2019

Organizacje apelują do KE o zaskarżenie polskiego rządu do TSUE za system dyscyplinarny dla sędziów

04.10.2019

Dr Ziółkowski: Julię Przyłębską będzie można odsunąć od kierowania TK zgodnie z Konstytucją [ekspertyza]

01.10.2019

Prof. Matczak i dr Zalasiński: Jak przywrócić porządek w Trybunale Konstytucyjnym [ekspertyza]

26.09.2019

Łętowska i Bogdanowicz: rzecznik Tanczew potwierdził, że sędziowie mogą pytać TSUE o swoją niezależność

19.09.2019

Komisja Europejska: z praworządnością w Polsce coraz gorzej, kontynuujmy procedurę z art. 7 [UJAWNIAMY]

18.09.2019

Trybunał w Strasburgu oceni zwolnienie prezesów sądów przez Ziobrę

17.09.2019

„Kategoria honoru nie jest przez nas brana pod uwagę.” Mazur w Sejmie bronił KRS. Co przemilczał?

11.09.2019

Lewica ma program naprawy TK, SN i KRS. Zapowiada Trybunał Stanu dla Morawieckiego i Ziobry

07.09.2019

Morawiecki, nie idź tą drogą osłabiania demokracji! Amerykańscy kongresmeni piszą do premiera

05.09.2019

Bator-Ciesielska pyta TSUE o uprawnienia Ziobry i KRS. PiS pod ostrzałem kilkunastu pytań prejudycjalnych

03.09.2019

Twarda rozmowa holenderskiego ministra z Ziobrą. „Pogwałcenie praworządności”, „będziemy reagować”

03.09.2019

Przełomowy wyrok sądu: ustawa represyjna obniżająca emerytury i renty to jawna obraza Konstytucji

23.08.2019

Przekroczony Rubikon. Represje wobec sędziów ze świadomym łamaniem prawa, bez precedensu

22.08.2019

Rzecznik dyscyplinarny Schab bierze się za wpisy sędziów w sieci. Obudził się po roku

21.08.2019

„To podważenie fundamentów państwa prawa”. RPO skarży do sądu decyzje prezesa UODO

17.08.2019

Jak trwoga, to do Przyłębskiej. Trybunał ma pomóc władzy zataić listy poparcia kandydatów do nowej KRS

02.08.2019

Prokurator będzie mógł wstrzymać decyzję sądu o uchyleniu tymczasowego aresztu. RPO protestuje

02.08.2019

Warszawa w Budapeszcie. Węgierski sędzia pyta Trybunał Sprawiedliwości UE o niezawisłość sądownictwa



Wesprzyj nas!

Archiwum Osiatyńskiego powstaje dzięki obywatelom i obywatelkom gotowym bronić państwa prawa.


10 
20 
50 
100 
200