526 osób ściganych przez PiS, 333 wyroki. Obywatele RP wystawiają rachunek [RAPORT]

Udostępnij

Absolwentka lingwistyki stosowanej na Uniwersytecie Warszawskim oraz College of Europe. Zdobywała doświadczenie m.in. w Komisji Europejskiej i na Uniwersytecie Narodów…

Więcej

625 dochodzeń, 449 przesłuchań, 333 wyroki - to skala represji władzy wobec 526 pokojowych demonstrantów w ciągu ostatniego półtora roku. A to i tak nie wszystko. W raporcie Obywateli RP nie ma danych nt. represji wobec obrońców puszczy i uczestniczek "czarnych protestów"



„Działania aparatu państwa przeciwko obywatelom” to raport przygotowany przez rejestr biura pomocy prawnej Obywateli RP. Pokazuje wzrost represji wobec pokojowych manifestantów między marcem 2017 a lipcem 2018 roku. Wyłania się z niego jasny obraz: władza próbuje uciszać protestujących, pozbawiając ich konstytucyjnego prawa do pokojowych zgromadzeń.

 

Dowodzi tego także haniebny wyrok grzywny dla dziewięciu z 14 kobiet, które blokowały ubiegłoroczny Marsz Niepodległości.

 

Niepełny obraz

 

Autorzy raportu podają, że z organami ścigania lub wymiarem sprawiedliwości zetknęło się 526 osób. Liczba ta nie oddaje w pełni powagi sytuacji – dotyczy tylko protestujących zgłoszonych w rejestrze biura pomocy prawnej ORP. Nie znajdziemy wśród nich na przykład represjonowanych aktywistów i aktywistek broniących Puszczy Białowieskiej przed atakiem ministra Szyszki. O ich działaniach pisaliśmy obszernie w OKO.press: tu i tu.

 

W raporcie nie ma również informacji o represjach wobec uczestniczek i uczestników „czarnych protestów”, między innymi o nieuzasadnionych zatrzymaniach i o plakacie „Polki Niepodległej”. Te tematy także poruszaliśmy w OKO press: tu i tu.

 

Raport zawiera dane z siedmiu innych typów zgromadzeń, które również opisywało OKO.press :

 

  1. „Kontrmiesięcznice” smoleńskie (pisaliśmy o nich m.in tu);
  2. Protesty w odpowiedzi na działania, marsze i wiece faszystów (opisane przez OKO.press m.in. tu i tu)
  3. Demonstracje w obronie niezależności sądów (OKO.press pisało o nich m.in. tu);
  4. Pikiety pod komisariatami i prokuraturami – wyrazy wsparcia dla przesłuchiwanych (komentowaliśmy je tu);
  5. Protesty pod Sejmem (szeroko omawiane w OKO.press, m.in. tu);
  6. Działalność uliczna – napisy na murach, rozdawanie ulotek (pisaliśmy o nich tu i tu);
  7. Protesty przeciwko ekshumacjom ofiar katastrofy smoleńskiej (opisane przez OKO.press tu i tu).

Protesty w całej Polsce

 

Postępowania toczą się w całej Polsce – w Warszawie, ale także we Wrocławiu, Bydgoszczy, Lublinie, Kielcach, Katowicach, Olsztynie czy Gdańsku. Do tego dochodzi coraz więcej postępowań przeciwko demonstrującym w mniejszych miastach np. Cieszynie, Zamościu, Kaliszu. Obywatele RP wspominają też o licznych represjach wobec ekologów i sprawach toczących się przed sądem w Hajnówce, które nie zostały ujęte w raporcie.

 

Obciążenie dla sądów

 

Znakomita większość protestujących jest ścigana na podstawie kodeksu wykroczeń – Obywatele RP odnotowali w raporcie aż 636 takich przypadków – zagrożonych karą grzywny. Założono też 57 spraw na podstawie kodeksu karnego (zagrożenie karą więzienia) oraz po jednej za złamanie przepisów ustaw Prawo prasowe i Prawo łowieckie.

 

Choć większość spraw znajduje się na etapie przesłuchań, represje są i jeszcze długo będą obciążeniem dla sądów – autorzy raportu szacują, że rozpatrzenie wszystkich spraw zajmie kilka lat.

 

Jak dotąd wydano 38 wyroków w pierwszej instancji i 295 wyroków nakazowych – od obu typów wyroków oskarżeni mogą się odwołać – zrobili to w 10 przypadkach.  Na dzień publikacji raportu w sądzie pierwszej lub drugiej instancji toczyło się 146 postępowań.

 

Autorzy zwracają także uwagę na „godną najwyższego szacunku” postawę sędziów, którzy często, mimo formalnych podstaw do wymierzenia kary, uniewinniają aktywistów powołując się na Konstytucję. Dokonują tym samym de facto kontroli konstytucyjnej [o większe zaangażowanie sędziów poza TK w obronę konstytucji apelował ostatnio prof. Wojciech Sadurski w wykładzie organizowanym przez Archiwum Osiatyńskiego. – red.].

 

Szacunku na pewno nie budzi wyrok w sprawie 14 aktywistek, które pokojowo blokowały Marsz Niepodległości – wyrokiem nakazowym dziewięciu zasądzono 27 września 2018 po 200 zł grzywny.

 

Policja pałuje, ale też pilnuje

 

Prawnicy ORP wstrzymują się od jednoznacznej oceny zachowania policji – doceniają tych policjantów, którzy zachowują profesjonalizm i dbają o bezpieczeństwo protestujących.

 

Wskazują jednak na liczne przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy, np. na bezpodstawne przetrzymania lub użycie przemocy.

 

Ofiarą policyjnej agresji padła m.in. Klementyna Suchanow, która w efekcie doznała urazu kręgosłupa i musiała poddać się operacji. Na łamach OKO.press opisywaliśmy też szokującą historię pobitego Dawida Winiarskiego. Jak dotąd jednej z represjonowanych osób udało się wywalczyć w sądzie 4000 zł odszkodowania.

 

Kluczowa ustawa o SN

 

Raport podaje szacunkową liczbę 1000 osób, które zetknęły się z wymiarem sprawiedliwości w związku z działalnością „uliczną” – nie wszystkie jednak zdecydowały się zgłosić do rejestru biura pomocy prawnej ORP po bezpłatną pomoc.

 

Choć niepełny, raport ORP nie pozostawia złudzeń co do natury i celu represji władzy wobec pokojowych manifestantów.

 

Jest to akcja masowa (raport wspomina o średnio 100 nowych postępowaniach miesięcznie i kilku toczących się rozprawach tygodniowo) i zaplanowana tak, by zniechęcić obywateli do korzystania z konstytucyjnego prawa do pokojowych zgromadzeń.

 

Sytuacja aktywistów nie jest jednak beznadziejna. Dzięki oporowi sędziów w 13 przypadkach śledztwa umorzono lub zapadły już wyroki uniewinniające.

 

Autorzy raportu za kluczowy cel działań obywatelskich uznają teraz zablokowanie ustawy o Sądzie Najwyższym.



Autor


Absolwentka lingwistyki stosowanej na Uniwersytecie Warszawskim oraz College of Europe. Zdobywała doświadczenie m.in. w Komisji Europejskiej i na Uniwersytecie Narodów…


Więcej

Opublikowany

9 października 2018







Inne artykuły tego autora

05.12.2019

Izba Pracy SN potwierdza: „KRS nie jest niezależna, a Izba Dyscyplinarna SN nie jest sądem”

05.12.2019

RPO grilluje rzecznika Schaba za dyscyplinarkę dla sędziów z Krakowa

04.12.2019

Kancelaria Sejmu stawia się sędziemu z Olsztyna. Nie wyda list poparcia do KRS, bo… RODO

29.11.2019

Resort Ziobry manipuluje interpretacją prawa, żeby zdyskredytować sędziego z Olsztyna

27.11.2019

NBP przegrał z „Wyborczą”. Teraz donosi na sędzie do Prokuratury Krajowej i KRS

22.11.2019

Pawłowicz i Piotrowicz nowymi sędziami TK. „Hańba” – skandowała w Sejmie opozycja

21.11.2019

2 do 26. Polska i Węgry wetują dialog o praworządności. Boją się współpracy Rady z Komisją Europejską

21.11.2019

„Morda to nie jest słowo wulgarne”, mówi przyszła sędzia TK Pawłowicz. PiS poparł też Piotrowicza

19.11.2019

Morawiecki ignoruje wyrok TSUE, ale oskarża opozycję: „Hiszpanie i Niemcy nie donoszą na swój kraj!”

16.11.2019

PiS nagle wycofał Elżbietę Chojnę-Duch. A Piotrowicz i Pawłowicz mogą być za starzy, by zasiadać w TK

01.11.2019

PILNE: Sąd Najwyższy uznał kolejne protesty wyborcze PiS za bezpodstawne. Nie będzie przeliczania głosów

29.10.2019

RPO rozwiewa nadzieje nowych sędziów SN: można odsunąć ich od sprawy z powodu powołania przez neo-KRS

24.10.2019

Sędzia Tuleya z nagrodą za bój o praworządność. „Będziemy walczyć do końca świata i jeden dzień dłużej”

16.10.2019

RPO nie dla PiS. Kaczyński będzie potrzebował zgody Senatu, by wybrać następcę Bodnara

10.10.2019

Niezależni sędziowie zawiadamiają prokuraturę. „W Ministerstwie Sprawiedliwości działała grupa przestępcza”

03.10.2019

Sędzia Markiewicz pozywa Ziobrę za aferę hejterską. „Minister ponosi pełną odpowiedzialność”

23.09.2019

Przez „dobrą zmianę” w prokuraturze jest 3 razy więcej zaległych śledztw. Trwają ponad 5 lat [WYWIAD]

18.09.2019

Ziobro: Zabraliśmy przestępcom 1,4 mld zł i za to opłacimy wyprawki dla dzieci. To tak nie działa

07.09.2019

Ziobro atakuje holenderskiego ministra: krytykował nas za „całokształt”, jak w PRL. Tak, i miał rację

04.09.2019

Iustitia: Rzecznicy dyscyplinarni Schab, Lasota i Radzik łamią przepisy, sędziowie powinni ich bojkotować



Wesprzyj nas!

Archiwum Osiatyńskiego powstaje dzięki obywatelom i obywatelkom gotowym bronić państwa prawa.


10 
20 
50 
100 
200