KE potwierdza: blokada miliardów dla Polski przez podważanie prawa Unii

Udostępnij

W Archiwum Wiktora Osiatyńskiego od 2017 roku dokumentujemy, analizujemy i objaśniamy zmiany w zakresie praworządności w Polsce.

Więcej

Autor: Maria Pankowska



Wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej nie pozostawia wątpliwości: Bruksela nie dała „zielonego światła” polskiemu KPO m.in. dlatego, że rząd PiS chce w TK Przyłębskiej podważyć pierwszeństwo prawa Unii nad prawem krajowym

 

„Proces ewaluacji polskiego Krajowego Planu Odbudowy trwa. Podstawą oceny są kryteria wyszczególnione w rozporządzeniu […], 11 głównych elementów, które oceniamy w każdym Planie. Są tam nadal problemy, które należy rozwiązać, by ten proces mógł zostać zakończony. Jesteśmy w stałym kontakcie z polskimi władzami. Rzeczywiście badamy także kwestię pierwszeństwa prawa UE i wpływ tej kwestii na KPO” – powiedział podczas wideokonferencji prasowej 6 września 2021 wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej Valdis Dombrovskis.

 

To już drugi przedstawiciel Komisji Europejskiej, który w ostatnich dniach potwierdził, że „prymat prawa UE” jest powodem wstrzymania akceptacji polskiego KPO. W czwartek 2 września w niemal identycznych słowach wypowiedział się komisarz ds. gospodarczych Paolo Gentiloni.

 

Politycy PiS próbowali przekonywać, że słowa Gentiloniego to niesubordynacja i wypadek, bo zupełnie co innego mówiła podczas wizyty w Polsce wiceprzewodnicząca KE Věra Jourová. Jeszcze 6 września rano, podczas wywiadu w „Politycznym Graffiti” Polsat News mówił tak wiceminister ds. europejskich Konrad Szymański. Z drugiej strony Zbigniew Ziobro domagał się „przeprosin za nietakt” i „szantaż” wobec polskich władz.

 

Komisja mówi w tej sprawie jednym głosem. Nie wydała zgody na polski KPO m.in. dlatego, że rząd PiS próbuje podważyć prymat prawa UE w upolitycznionym Trybunale Konstytucyjnym Julii Przyłębskiej.

 

Brak zgody to brak kasy

 

Jak pisaliśmy w OKO.press chodzi o sprawę z wniosku Mateusza Morawieckiego. Premier złożył go w marcu 2021 roku, domagając się, by TK ogłosił, że wyroki unijnego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu dotyczące polskich sądów nie mogą być stosowane w polskim porządku prawnym. Bo zabrania tego konstytucja.

 

Kolejne rozprawy były wielokrotnie przekładane – ostatnio z 31 na 22 września 2021. Zdaniem ekspertów, jeżeli TK przychyli się do interpretacji premiera, Polska de facto wypowie UE posłuszeństwo, ogłaszając prawny polexit.

 

Dla UE prymat prawa unijnego i jurysdykcji TSUE to absolutna podstawa. Dlatego komisarz ds. sprawiedliwości Didier Reynders napisał do Morawieckiego list, w którym wezwał go do wycofania wniosku z TK. Został jednak zignorowany.

 

Jeszcze w połowie lipca wydawało się, że Bruksela zaakceptuje polski KPO.

 

Przypomnijmy: to dokument, w którym rząd wyjaśnia Komisji, jak zamierza spożytkować pieniądze z Funduszu Odbudowy UE. Fundusz ma posłużyć do podreperowania gospodarek dotkniętych pandemią oraz pomóc państwom członkowskim wejść na nowy etap rozwoju. Polska wnioskowała na razie o 24 mld euro grantów i 12 mld euro tanich pożyczek. Do dyspozycji ma jeszcze ponad 20 mld w pożyczkach.

 

Ale kiedy w lipcu na wokandę TK wróciły sprawy dotyczące wyższości konstytucji nad unijnym prawem, a Polska postanowiła zignorować orzeczenia TSUE Komisja nagle przestała się spieszyć. Od tego czasu proces ewaluacji stanął w miejscu.

 

Rząd PiS przekonuje, że KE nie zgłasza już żadnych technicznych uwag do treści KPO i gorączkowo szuka przyczyny opóźnień, którą można by przekazać opinii publicznej bez wizerunkowych strat. Nieoficjalnie od lipca wiadomo było jednak, że problemem jest właśnie praworządność. Dziś wiemy to już na pewno. Żadnej „kakofonii w KE” nie ma.

 

W sumie 18 planów zatwierdzonych

 

Tymczasem do innych krajów ruszyły już pierwsze wypłaty środków z Funduszu Odbudowy. W połowie sierpnia otrzymały je:

 

Francja,

Litwa,

Hiszpania,

Włochy,

Grecja,

Luksemburg,

Belgia

i Portugalia.

 

Na zaliczki czekają już także kraje, których KPO zaakceptowała zarówno Komisja Europejska, jak i Rada UE. Są to: Austria, Dania, Niemcy, Łotwa, Słowacja, Chorwacja, Cypr, Słowenia. 6 września 2021 Rada dała zielone światło także Planom z Irlandii i Czech.

W sumie już 18 państw członkowskich ma zatem zgody obu instytucji. Na akceptację Komisji czeka jeszcze dziewięć:

-te, które przesłały KPO stosunkowo późno, czyli Malta, Estonia, Rumunia, Szwecja i Finlandia;

-państwa, które jak dotąd nie wysłały KPO, bo trwają w nich próby sformowania stabilnego rządu, czyli Bułgaria i Holandia;

-dwa kraje, które mają problemy z praworządnością: Polska i Węgry.

 

Zgodnie z rozporządzeniem wprowadzającym Fundusz, Komisja Europejska ma dwa miesiące na zaopiniowanie KPO, chociaż okres ten może wydłużyć, gdy zajdzie taka potrzeba. Potem przesyła go do Rady UE, która ma miesiąc na wydanie opinii i przegłosowanie Planów kwalifikowaną większością głosów.

 

Dopiero po głosowaniu w Radzie państwa członkowskie mogą podpisać z Komisją umowy na przekazanie pieniędzy. Na początek dostają 13 proc. kwoty, o jaką wnioskują w KPO – w przypadku Polski będzie to 4,7 mld euro. Kolejne transze będą przyznawane na zasadzie refundacji poniesionych kosztów, które muszą odpowiadać „kamieniom milowym”. Czyli strategicznym celom pokrywającym się z zielonymi i cyfrowymi ambicjami Unii.



Autor


W Archiwum Wiktora Osiatyńskiego od 2017 roku dokumentujemy, analizujemy i objaśniamy zmiany w zakresie praworządności w Polsce.


Więcej

Opublikowany

7 września 2021






Inne artykuły tego autora

17.03.2022

Uchwała Komitetu Nauk Prawnych PAN wzywająca do podjęcia rzeczywistych działań zmierzających do zakończenia kryzysu praworządności w Polsce

15.03.2022

Postanowienia końcowe Otwartego Kongresu Obywateli na rzecz trwałego pokoju, wolności i demokracji

14.03.2022

26 sędziów legalnego TK o wyroku Trybunału Przyłębskiej: niszczy podstawy Unii Europejskiej

14.03.2022

Oświadczenie sędziów Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku z 13 marca 2022 roku

11.03.2022

Prawnicy: Agresja Rosji na Ukrainę to zbrodnia, będzie ścigana przez Trybunał Karny i sądy krajowe

01.03.2022

Oświadczenie sędziów  polskiego Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku 

25.02.2022

Polskie organizacje społeczne: Wyrażamy solidarność z obywatelami i obywatelkami Ukrainy

10.11.2021

Oświadczenie sędziów Sądu Najwyższego z 10 listopada 2021 roku

05.11.2021

Porozumienie dla praworządności: obywatele apelują o wykonanie orzeczeń TSUE, ETPCz, SN i NSA

12.10.2021

Uchwała nr 04/2021 Komitetu Nauk Prawnych PAN z 12 października 2021 r. w związku z rozstrzygnięciem Trybunału Konstytucyjnego z 7 października 2021 r.

12.10.2021

Stanowisko Kolegium Dziekańskiego WPiA UŁ w związku z wyrokiem TK

10.10.2021

Paweł Filipek: Na kolizyjnym kursie z Unią

08.10.2021

Przemówienie prof. Mirosława Wyrzykowskiego po otrzymaniu nagrody Der österreichische Verfassungspreis przyznanej przez austriackie stowarzyszenie Forum Verfassung

07.10.2021

Komisja Europejska po decyzji TK Przyłębskiej: Prawo UE ma pierwszeństwo przed prawem krajowym

07.10.2021

Komisja Europejska po decyzji TK Przyłębskiej: Prawo UE ma pierwszeństwo przed prawem krajowym

08.09.2021

Żona Karola Karskiego z PiS idzie do Sądu Najwyższego. Awans dała jej nowa, polityczna KRS

07.09.2021

Sędzia Gąciarek odmawia orzekania z neo-sędzią, którego awansowała upolityczniona KRS

07.09.2021

KE wnioskuje do TSUE o kary finansowe dla Polski. Ziobro: „Prawna wojna hybrydowa”

07.09.2021

„Komisarz” Manowska lekceważy głos starych sędziów SN. I prze do wyboru nowego prezesa Izby Cywilnej

06.09.2021

[NA CELOWNIKU] Matura z kodeksem wykroczeń. Piotr Starzewski



Wesprzyj nas!

Archiwum Osiatyńskiego powstaje dzięki obywatelom i obywatelkom gotowym bronić państwa prawa.


10 
20 
50 
100 
200