Nowi sędziowie mogą orzekać o ważności wyborów. SN ich nie zawiesił, ale pyta TSUE o ich status

Udostępnij

Absolwent Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Od 2000 roku dziennikarz „Gazety Stołecznej” w „Gazecie Wyborczej”. Od 2006 roku…

Więcej

Spór o legalność nowych sędziów SN, którzy będą orzekać o ważności wyborów rozstrzygnie TSUE. Stara Izba Pracy SN nie zdecydowała się na ich zawieszenie. Zapytała za to Trybunał Sprawiedliwości w Luksemburgu o ich status oraz o ustawę kagańcową



W środę 15 lipca 2020 Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zajmowała się pozwami, które złożyli w Sądzie Najwyższym liniowi sędziowie znani z obrony niezależności sądów, głównie z Iustitii. Pozwy dotyczą ustalenia tego, czy nowi sędziowie SN wskazani przez nową, niekonstytucyjną i zależną do polityków KRS, są legalnymi sędziami. Pozwy dotyczą głównie sędziów dwóch nowych Izb powołanych przez PiS, czyli Izby Dyscyplinarnej i Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.

 

Ta ostatnia zgodnie z wolą PiS orzeka o legalności wyborów i teraz będzie rozpoznawać protesty wyborcze dotyczące wyborów prezydenckich.

 

Zarzut: nowi sędziowie SN nie są sędziami

 

Pozwów o ustalenie, że nowi sędziowie SN nie są sędziami początkowo było 15, ale SN zwrócił 6 z powodu braków formalnych. Czyli zostało ich 9. Złożyli je m.in. sędzia Monika Frąckowiak z Poznania, Paweł Juszczyszyn z Olsztyna, szef Iustitii Krystian Markiewicz, sędzia Waldemar Żurek z Krakowa, były rzecznik starej, legalnej KRS rozwiązanej przez PiS. Pozwali m.in. Aleksandra Stępkowskiego, rzecznika prasowego SN, Kamila Zaradkiewicza, prezeskę Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Joannę Lemańską, czy prezesa Izby Dyscyplinarnej Tomasza Przesławskiego.

 

Autorzy pozwów uważają, że nowi sędziowie SN nie są legalni z powodu wadliwej procedury ich wyboru. Wybrała ich nowa KRS, która sama została wadliwe wybrana. Bo jej członek sędzia Maciej Nawacki z Olsztyna nie miał wymaganych prawem wszystkich podpisów poparcia za swoją kandydaturą.

 

A skoro tak, to wybór całej KRS jest wadliwy. Ponadto sędziowie zarzucają nowej KRS, że ma związki z politykami, bo większość zasiadających w niej sędziów poszła na współpracę z resortem ministra Zbigniewa Ziobry.

 

Wraz z pozwami część sędziów złożyła wnioski o wydanie tzw. zabezpieczenia; czyli zawieszenie nowych sędziów SN do czasu rozpoznania pozwów.

 

Nowi sędziowie chcą przejąć pozwy

 

O precedensowych pozwach było głośno już w kwietniu 2020, gdy kończyła się kadencja prezes Małgorzaty Gersdorf. Ich autorzy apelowali wtedy o szybkie rozpoznanie wniosków o zabezpieczenie. Obawiali się, że gdy następcą prezes Gersdorf zostanie ktoś z nowych sędziów SN, to sprawy mogą w ogóle nie zostać już rozpoznane.

 

Okazało się, że obawy nie były bezpodstawne. Jak ujawniliśmy w OKO.press, w maju 2020 pozwami zainteresował się tymczasowy prezes SN Kamil Zaradkiewicz (powołał go prezydent Duda). W tej sprawie zwrócił się do niego prezes Izby Dyscyplinarnej Tomasz Przesławski. Chciał, by Zaradkiewicz spowodował przekazanie jego Izbie akt spraw dotyczących „ustalenia stosunku służbowego” nowych sędziów SN. Akta są zarejestrowane w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, czyli w Izbie starego SN, której prezesem jest Józef Iwulski.

 

Przesławski żądając akt, powołał się na artykuł 27 ustawy o Sądzie Najwyższym, którą PiS wielokrotnie nowelizował po to, by zwiększyć kontrolę władzy nad SN. Przepis ten przydziela Izbie Dyscyplinarnej sprawy pracownicze sędziów. Kamil Zaradkiewicz szybko wysłał pismo do prezesa Izby Pracy, żądając, by natychmiast przekazać mu na biurko wszystkie sprawy dotyczące nowych sędziów. Zażądał też, by Iwulski zajął stanowisko ws. żądań prezesa Izby Dyscyplinarnej.

 

Prezes Iwulski jednak się nie ugiął. Odpowiedział Zaradkiewiczowi, że akta zostały już przydzielone składom orzekającym. I tylko one mogą zdecydować, co dalej będzie się z nimi działo. Dodał, że wniosek prezesa Izby Dyscyplinarnej o przekazanie akt zostanie rozpoznany przez składy orzekające na posiedzeniach niejawnych.

 

Na początku lipca o przekazanie pozwów wystąpiła też prezes Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Joanna Lemańska. Bo uchwalona przez PiS drakońska ustawa kagańcowa z grudnia 2019 sprawy o status sędziów przypisała do jej Izby.

 

Kto pozywa nowych sędziów SN

 

Izba Pracy wnioskami o przekazanie 9 precedensowych pozwów zajęła się 8 lipca, czyli na kilka dni przed II turą wyborów prezydenckich. Ale sprawy musiała odroczyć, bo nagle zainteresowała się nimi prokuratura Ziobry. Izba wróciła do rozpoznania wniosków w środę 15 lipca. Chodzi o 9 pozwów, które złożyli sędziowie:

 

  • Waldemar Żurek przeciwko Aleksandrowi Stępkowskiemu i Kamilowi Zaradkiewiczowi. Za pozew przeciwko Zaradkiewiczowi sędzia Żurek ma dyscyplinarkę.
  • Paweł Juszczyszyn przeciwko Adamowi Tomczyńskiemu i Ryszardowi Witkowskiemu (to oni zawiesili Juszczyszyna w obowiązkach sędziego i obcięli mu o 40 proc. pensję).
  • Monika Frąckowiak przeciwko prezesowi Izby Dyscyplinarnej Tomaszowi Przesławskiemu i Janowi Majchrowskiemu z Izby Dyscyplinarnej.
  • Krystian Markiewicz przeciwko prezesowi Izby Dyscyplinarnej Tomaszowi Przesławskiemu.
  • Tomasz Błaszkiewicz, sędzia z Sulęcina przeciwko 20 sędziom z Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, w tym jej prezes Joannie Lemańskiej.
  • Tomasz Marczyński, wice prezes Iustiti przeciwko 8 nowym sędziom SN.
  • Bartłomiej Starosta, sędzia z Sulęcina przeciwko 6 nowym sędziom.

 

Izba Pracy w środę 15 lipca miała też ewentualnie rozpoznać wnioski o zawieszenie nowych sędziów SN, na co liczyli autorzy pozwów. Izba jednak ani nie przekazała akt z pozwami do Izby Dyscyplinarnej, ani nie rozpoznała wniosków o zabezpieczenie. Bo skierowała na kanwie tych spraw kilka pytań prejudycjalnych do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Luksemburgu.

 

Izba Pracy chce, by o statusie nowych sędziów wypowiedział się TSUE

 

Izba Pracy pyta TSUE o status nowych sędziów SN i zakazy dla sędziów uchwalone przez PiS w ustawie kagańcowej:

 

1. Czy prezes Izby Dyscyplinarnej może żądać akt spraw dotyczących ustalenia stosunku służbowego sędziego, w sytuacji, gdy działalność orzecznicza Izby został zawieszona przez TSUE w kwietniu 2020 do czasu rozpoznania innego pytania prejudycjalnego.

2. Czy można zawiesić nowego sędziego do czasu rozpoznania pozwu o ustalenie jego statusu.

3. Czy SN może orzec, że nowy sędzia nie jest sędzią w sytuacji, gdy został powołany przez prezydenta, ale wcześniej były uchybienia w procedurze przed nową KRS.

4. Czy ustawa kagańcowa, którą uchwalił PiS w grudniu 2019, mogła wprowadzić zakaz badania przez sędziów statusu nowych sędziów, wskazanych przez nową KRS.

 

Izba Pracy wnosi też do TSUE, by jej pytania prejudycjalne rozpoznał w trybie przyśpieszonym.

 

Pierwsze podejście TSUE już we wrześniu

 

Prezes Iustitii sędzia Krystian Markiewicz autor jednego z precedensowych pozwów żałuje, że Izba Pracy zajęła się nimi dopiero teraz.

 

„Źle się stało, że te sprawy nie zostały rozstrzygnięte przed wyborem nowego prezesa SN. Teraz może byłaby inna sytuacja co do wyboru I prezesa SN [byłoby wiadomo, czy nowi sędziowie mogli brać udział w tym wyborze – red.] i rozstrzygania o ważności wyborów prezydenckich” – mówi OKO.press Markiewicz. Ale podkreśla, że kwestia statusu nowych sędziów SN nadal jest aktualna. I teraz wypowie się o tym TSUE.

 

„Zadanie pytań prejudycjalnych przez TSUE zabezpiecza te pozwy przed siłowym przejęciem przez nowe Izby SN. Poza tym po wydaniu orzeczenia przez TSUE te sprawy wrócą do sędziów z Izb Pracy, którzy wydadzą orzeczenia” – podkreśla sędzia Krystian Markiewicz. I dodaje: „Mam nadzieję, że TSUE oceni też i zakwestionuje bat na sędziów, czyli przepisy ustawy kagańcowej”.

 

Zanim TSUE rozpozna pytania prejudycjalne, we wrześniu 2020 zajmie się innymi pytaniami z Izby Pracy. Zadano je wcześniej na kanwie jednego z dwóch pozwów sędzi Moniki Frąckowiak. Pytania dotyczą tego, czy nowi sędziowie SN są sędziami. Izba Pracy tłumaczyła, że to właśnie z powodu tych wcześniejszych pytań prejudycjalnych, jak dotąd nie rozpoznała precedensowych pozwów. Bo czeka na orzeczenie TSUE. A obecne pytania prejudycjalne mają szerszy zakres i dotyczą również ustawy kagańcowej.



Autor


Absolwent Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Od 2000 roku dziennikarz „Gazety Stołecznej” w „Gazecie Wyborczej”. Od 2006 roku…


Więcej

Opublikowany

16 lipca 2020







Inne artykuły tego autora

01.09.2021

Porażka „słynnego” Radzika. Nie zawiesił sędziego Synakiewicza, który wykonał wyrok ETPCz i TSUE

29.08.2021

Michał Lasota, nominat Ziobry, ściga sędziów. Ale sam mógłby być ścigany

28.08.2021

Prezydent Duda i prezes Manowska przejmują kontrolę nad starym, legalnym SN. Będą nowi „komisarze”

27.08.2021

Porażka prezesa Nawackiego, nominata Ziobry. Sąd twardo: sędzia Juszczyszyn ma wrócić do pracy

27.08.2021

W obronie sędziego Synakiewicza zaatakowanego przez Ziobrę i Radzika za wyrok ws. neo sędzi

26.08.2021

Małgorzata Bednarek złamała orzeczenia TSUE ws. Izby Dyscyplinarnej. To była prokurator od Ziobry

26.08.2021

Sędzia Synakiewicz wydał precedensowy wyrok ws. neo-sędziów. Teraz straszy go Ziobro i ściga Radzik

24.08.2021

Ziobro kazał ścigać sędziego Gąciarka za pikietę pod Prokuraturą Krajową

03.08.2021

„Słynny” Radzik chce usunąć z zawodu sędziego Tyszkę, który nie chce sądzić z neo sędziami

28.07.2021

Blisko 100 sędziów SN i 321 prokuratorów popiera historyczny apel sędziów w obronie prawa UE

26.07.2021

Jest zawiadomienie do prokuratury na Nawackiego, Radzika i Schaba za niewykonanie orzeczeń TSUE

24.07.2021

Prezes Iustitii: Sędziowie nie pozwolą rządowi oszukać UE w sprawie wykonania orzeczeń TSUE

07.04.2021

Sąd w Krakowie: Izba Dyscyplinarna nie jest niezależnym sądem. Nie może orzekać

02.04.2021

PiS domyka kontrolę nad starym Sądem Najwyższym. Więcej władzy dla Manowskiej i nowi „komisarze” Dudy

01.04.2021

Sędzia Żurek pyta TSUE o status 1000 sędziów nominowanych przez nielegalną neo-KRS

29.03.2021

Szarża sędziego Juszczyszyna. Blisko 200 sędziów zdecyduje, czy uznają Izbę Dyscyplinarną

29.03.2021

Sędzia Nawacki atakuje. Chce kary dla Sądu Najwyższego za ujawnienie dyscyplinarki Przemysława Radzika

27.03.2021

„Lista wstydu” Piebiaka. Kto poparł byłego zastępcę ministra Ziobry do nowej KRS [77 nazwisk]

27.03.2021

Liderzy europejskich partii żądają od KE pilnej obrony Igora Tulei i Sądu Najwyższego

26.03.2021

Nawacki się nie zatrzymuje: teraz chce dyscyplinarki dla obrońcy Igora Tulei i Pawła Juszczyszyna



Wesprzyj nas!

Archiwum Osiatyńskiego powstaje dzięki obywatelom i obywatelkom gotowym bronić państwa prawa.


10 
20 
50 
100 
200