Iustitia: Trybunał Konstytucyjny trzeba zlikwidować i powołać nowy

Udostępnij

W Archiwum Wiktora Osiatyńskiego od 2017 roku dokumentujemy, analizujemy i objaśniamy zmiany w zakresie praworządności w Polsce.

Więcej

W sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny przestał spełniać swoją funkcję, to na niezależnych sądach Rzeczypospolitej Polskiej spoczywa ciężar ochrony praw i wolności każdego człowieka



W przyjętym 28 października  stanowisku Zarząd Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia” zgłasza postulat zlikwidowania obecnego Trybunału Konstytucyjnego. „Trybunał, przesiąknięty politycznymi mechanizmami, w całości wybierany przez polityków i od nich uzależniony, stał się narzędziem w rękach polityków” – czytamy w uchwale zarządu.

 

Sędziowie zwracają się do wszystkich środowisk, którym na sercu leży dobro naszego kraju i ład społeczny, do podjęcia wysiłku całościowych zmian legislacyjnych, aby przywrócić niezależne instytucje. Wskazują na upolitycznienie nie tylko Trybunału Konstytucyjnego, ale też Trybunału Stanu i obecnej Krajowej Rady Sądownictwa.

 

– Uważamy, że czas powiedzieć o konieczności zmiany konstytucji, tak aby pozbawić polityków wpływu na instytucje, które mają ich kontrolować i rozliczać. Trybunał Konstytucyjny i Trybunał Stanu straciły społeczne zaufanie, okazały się nieodporne na polityczne zawłaszczenie, trzeba ja zbudować na nowo – mówi prezes Stowarzyszenia prof. Krystian Markiewicz.

 

Sędziowie proponują, aby powołać nowy, niepolityczny Trybunał Rzeczypospolitej, którego skład w połowie byłby wybierany w wyborach bezpośrednich, a w połowie przez Krajową Radę Sądownictwa, w której są przedstawiciele wszystkich władz. Jednocześnie należy przywrócić europejską i konstytucyjną zasadę, że sędziów do KRS wybierają sędziowie, a nie politycy. Trybunał ten mógłby sądzić też polityków, gdyż zastąpiłby również Trybunał Stanu.

 

– Wiem, że dziś uzyskanie większości dla takiej zmiany w konstytucji może wydawać się trudne do wyobrażenia, ale jeszcze miesiąc temu nikt nie wyobrażał sobie, że obywatele tak licznie zaprotestują przeciwko zawłaszczaniu niezależnych instytucji przez polityków – mówi rzecznik stowarzyszenia Bartłomiej Przymusiński. „Na dziś apelujemy do sędziów, aby w każdej sytuacji dokonywali oceny istnienia i skuteczności orzeczenia TK, w którego składzie zasiadali „dublerzy”.

 

Stanowisko zarządu Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia” z 28 października 2020 r.

 

Na przykładzie Trybunału Konstytucyjnego wszyscy dziś widzimy, do czego prowadzi pozbawienie sądów i trybunałów niezależności. Trybunał, przesiąknięty politycznymi mechanizmami, w całości wybierany przez polityków i od nich uzależniony, nie ma społecznego zaufania. Z organu wymiaru sprawiedliwości stał się narzędziem w rękach polityków.

Taka sytuacja jest niezwykle niebezpieczna dla stabilności państwa. Rozstrzygnięcia Trybunału wydane z udziałem “dublerów” nie tylko nie posiadają mocy prawnej, ale są też nieuznawane przez społeczeństwo. Nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której obywatele pozbawieni są ochrony prawnej, a politycy za pomocą opanowanych przez siebie najważniejszych instytucji państwowych stawiają się ponad prawem.

 

Wzywamy wszystkie środowiska, którym na sercu leży dobro naszego kraju i ład społeczny, do podjęcia wysiłku całościowych zmian legislacyjnych, tak aby przywrócić niezależne instytucje sądownicze, które będą stały na straży przestrzegania praw każdej Polki i Polaka. Instytucji, które staną się realną równowagą dla władzy ustawodawczej i wykonawczej. Upolitycznione Trybunał Konstytucyjny, Trybunał Stanu i Krajowa Rada Sądownictwa uległy obecnie całkowitej deprecjacji i nie spełniają swojej konstytucyjnej roli związanej z wymiarem sprawiedliwości i ochroną praw obywateli. Dlatego uważamy, że w wyniku zmiany konstytucji oba Trybunały powinien zastąpić nowy, niepolityczny Trybunał Rzeczypospolitej. Jednocześnie należy przywrócić europejską i konstytucyjną zasadę, że sędziów do KRS wybierają sędziowie, a nie politycy.

 

Za konieczne uważamy:

 

  1.  zlikwidowanie Trybunału Konstytucyjnego oraz Trybunału Stanu i powołanie w ich miejsce Trybunału Rzeczypospolitej;
  2. wybieranie sędziów Trybunału Rzeczypospolitej: w połowie przez nową Krajową Radę Sądownictwa, a w drugiej – przez obywateli w wyborach bezpośrednich;
  3. powołanie trzech prokuratorów trybunalskich, którzy mogą wnosić oskarżenia przed ten Trybunał – jednego powoływanego przez prezydenta, jednego przez Sejm i jednego przez Senat;
  4. posiadanie przez wszystkich członków Trybunału Rzeczypospolitej oraz przez prokuratorów trybunalskich kwalifikacji wymaganych do zajmowania stanowiska sędziego Sądu Najwyższego;
  5. wprowadzenie zasady, że sędziowie Trybunału Rzeczypospolitej oraz prokuratorzy trybunalscy w okresie zajmowania stanowiska i cztery lata przed jego objęciem nie mogą należeć do partii politycznej, związku zawodowego ani prowadzić działalności publicznej niedającej się pogodzić z zasadami niezależności sądów i niezawisłości sędziów;
  6. doprowadzenie do tego, by sędziów – członków Krajowej Rady Sądownictwa – wybierali sędziowie, a nie politycy.

 

Niezależnie od powyższych zmian, mimo tragicznej sytuacji polskiego wymiaru sprawiedliwości apelujemy do niezawisłych sędziów, by w każdej sytuacji dokonywali oceny istnienia i skuteczności orzeczenia TK, w którego składzie zasiadały osoby wybrane na wcześniej obsadzone miejsce.

 

Konstytucja RP została ustanowiona dla wszystkich obywateli, nie tylko dla wyznających jedną określoną wiarę, a katalog przewidzianych w niej praw człowieka nie jest emanacją wyłącznie jednego systemu moralnego.

 

Funkcją Trybunału nie jest i nigdy nie było narzucanie całemu społeczeństwu swojego światopoglądu i moralności. W sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny przestał spełniać swoją funkcję, to na niezależnych sądach Rzeczypospolitej Polskiej spoczywa ciężar ochrony praw i wolności każdego człowieka.



Autor


W Archiwum Wiktora Osiatyńskiego od 2017 roku dokumentujemy, analizujemy i objaśniamy zmiany w zakresie praworządności w Polsce.


Więcej

Opublikowany

31 października 2020






Inne artykuły tego autora

10.08.2022

Wyniki losowania sędziów do orzekania w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej

27.07.2022

Sąd Najwyższy przeprowadził pierwszy test niezależności sędziego. Przełomowe orzeczenie [Gazeta Wyborcza]

15.07.2022

Warszawska adwokatura jednogłośnie i zdecydowanie za obecnym optymalnym modelem samorządu adwokackiego

13.07.2022

Sprawozdanie na temat praworządności z 2022 r. Komisja wydaje konkretne zalecenia kierowane do państw członkowskich (komunikat prasowy)

11.07.2022

Oświadczenie Pana Mariusza Muszyńskiego w sprawie tzw. maili Dworczyka i funkcjonowania Trybunału Konstytucyjnego

17.03.2022

Uchwała Komitetu Nauk Prawnych PAN wzywająca do podjęcia rzeczywistych działań zmierzających do zakończenia kryzysu praworządności w Polsce

15.03.2022

Postanowienia końcowe Otwartego Kongresu Obywateli na rzecz trwałego pokoju, wolności i demokracji

14.03.2022

26 sędziów legalnego TK o wyroku Trybunału Przyłębskiej: niszczy podstawy Unii Europejskiej

14.03.2022

Oświadczenie sędziów Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku z 13 marca 2022 roku

11.03.2022

Prawnicy: Agresja Rosji na Ukrainę to zbrodnia, będzie ścigana przez Trybunał Karny i sądy krajowe

01.03.2022

Oświadczenie sędziów  polskiego Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku 

25.02.2022

Polskie organizacje społeczne: Wyrażamy solidarność z obywatelami i obywatelkami Ukrainy

10.11.2021

Oświadczenie sędziów Sądu Najwyższego z 10 listopada 2021 roku

05.11.2021

Porozumienie dla praworządności: obywatele apelują o wykonanie orzeczeń TSUE, ETPCz, SN i NSA

12.10.2021

Uchwała nr 04/2021 Komitetu Nauk Prawnych PAN z 12 października 2021 r. w związku z rozstrzygnięciem Trybunału Konstytucyjnego z 7 października 2021 r.

12.10.2021

Stanowisko Kolegium Dziekańskiego WPiA UŁ w związku z wyrokiem TK

10.10.2021

Paweł Filipek: Na kolizyjnym kursie z Unią

08.10.2021

Przemówienie prof. Mirosława Wyrzykowskiego po otrzymaniu nagrody Der österreichische Verfassungspreis przyznanej przez austriackie stowarzyszenie Forum Verfassung

07.10.2021

Komisja Europejska po decyzji TK Przyłębskiej: Prawo UE ma pierwszeństwo przed prawem krajowym

07.10.2021

Komisja Europejska po decyzji TK Przyłębskiej: Prawo UE ma pierwszeństwo przed prawem krajowym



Wesprzyj nas!

Archiwum Osiatyńskiego powstaje dzięki obywatelom i obywatelkom gotowym bronić państwa prawa.


10 
20 
50 
100 
200