Stanowisko okręgowej rady adwokackiej z dnia 6 sierpnia 2019 roku w sprawie nowelizacji kodeksu postępowania karnego

Udostępnij

W Archiwum Wiktora Osiatyńskiego od 2017 roku dokumentujemy, analizujemy i objaśniamy zmiany w zakresie praworządności w Polsce.

Więcej

Stanowisko nr 1 Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie z dnia 6 sierpnia 2019 r.



Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie w składzie: 

 

  1. adw. Mikołaj Pietrzak – Dziekan
  2. adw. Anna Atanasow
  3. adw. Zbigniew Banaszczyk
  4. adw. Michał Bieniak
  5. adw. Katarzyna Bilewska
  6. adw. Anna Czepkowska-Rutkowska – Sekretarz 
  7. adw. Michał Fertak
  8. adw. Katarzyna Gajowniczek-Pruszyńska – Wicedziekan 
  9. adw. Jakub Jacyna – Skarbnik 
  10. adw. Aleksander Krysztofowicz – Zastępca Sekretarza 
  11. adw. Andrzej Orliński – Wicedziekan 
  12. adw. Luka Szaranowicz
  13. adw. Kamil Szmid
  14. adw. Michał Szpakowski
  15. adw. Maciej Ślusarek

 

w trybie obiegowym w dniu 6 sierpnia 2019 r., podjęła jednogłośnie następujące stanowisko:

 

W dniu 2 sierpnia 2019 roku Senat bez poprawek uchwalił nowelizację kodeksu postępowania karnego wprowadzającą instytucję sprzeciwu prokuratora od postanowienia sądu o możliwości zmiany środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania w przypadku udzielenia poręczenia majątkowego (tzw. „kaucja”). 

 

Okręgowa Rada Adwokacka stanowczo protestuje wobec tego rozwiązania. Nawiązuje ono wprost do instrumentów prawnych znanych z niedemokratycznego systemu prawnego PRL, w którym to o stosowaniu aresztu decydował prokurator, a nie sąd. 

 

Sprzeciw prokuratora wstrzymuje skuteczność sądowego postanowienia do czasu uzyskania waloru prawomocności. Zastosowanie tej instytucji doprowadzi do sytuacji, w której mimo sądowego orzeczenia tzw. możliwości wyjścia za „kaucją”, to decyzją prokuratora wpłata poręczenia majątkowego nie będzie skutkowała zwolnieniem podejrzanego, czy oskarżonego z aresztu, do czasu rozpoznania zażalenia przez sąd drugiej instancji lub upływu czasu do złożenia środka takiego zaskarżenia. Efektywnie więc, to nie sąd, a prokurator decydował będzie o pozbawieniu wolności na okres dłuższy niż łącznie 72 godziny, o którym mowa w art. 41 ust. 3 Konstytucji. 

 

Uchwalona zmiana artykułu 257 kodeksu postępowania karnego, wprowadzona bez konsultacji ze środowiskami prawników, wzmacnia niebezpiecznie rolę prokuratora w postępowaniu. Wprowadzenie nieznanej ustawie karnoprocesowej instytucji zastosowania „sprzeciwu” prokuratora pozostaje w sprzeczności z zasadą niezwłocznej wykonalności postanowień sądów i stanowi legislacyjny zamach na konstytucyjne gwarancje: sądowego stosowania długoterminowego pozbawienia wolności określoną w art. 41 ust. 3 Konstytucji oraz zachowania wolności osobistej, w tym w szczególności w zakresie poddania czynności pozbawienia wolności osobistej niezwłocznej i efektywnej kontroli sądowej zgodnie z art. 5 ust. 4 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. 

 

Aby zagwarantować, że nikt nie zostanie pozbawiony wolności arbitralnie, to wyłącznie niezawisły, obiektywny sąd ma oceniać zasadność stosowania aresztu tymczasowego. Natomiast według uchwalonego rozwiązania, to prokurator, który w zakresie pozbawienia wolności jest stroną postępowania karnego na każdym jego etapie, a dodatkowo nie jest niezawisły i podlega władzy wykonawczej, będzie mógł unicestwić decyzję sądu o odstąpieniu od pozbawiającego wolności osobistej aresztu aż do czasu decyzji sądu drugiej instancji lub przynajmniej upływu terminu do wniesienia środka zaskarżenia.

 

Przewidzieć można, że sprzeciw prokuratora będzie składany od każdej decyzji sądu o zastosowaniu poręczenia majątkowego w miejsce aresztu. To prokuratorzy w rzeczywistości będą mogli decydować o dalszym pozostawieniu podejrzanych w areszcie, do czasu rozpoznania zażalenia, co w praktyce polskich sądów może trwać wiele tygodni. 

 

Nowe uprawnienie prokuratorskie nie jest również konieczne w celu zabezpieczenia toku postępowania, jako że już dotychczasowe przepisy pozwalają prokuratorowi na złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia sądu. W takiej jednak sytuacji to sąd, a nie prokurator, decyduje o dalszym pozbawieniu wolności.

 

Okręgowa Rada Adwokacka podkreśla, że zachowanie wolności osobistej jest podstawowym standardem zachodniej cywilizacji, jaki pojawił się już w 1215 roku (zasada habeas corpus w Magna Charta Libertatum wydanej przez Jana bez Ziemi). Zgodnie z tym standardem, tylko sąd powinien podejmować decyzję o pozbawieniu wolności osób zatrzymanych, podejrzanych i oskarżonych. Nie prokurator.

 

Źródło: ora-warszawa.com.pl/aktualnosci/wiadomosci/stanowisko-okregowej-rady-adwokackiej-z-dnia-6-sierpnia-2019-roku-w-sprawie-nowelizacji-kodeksu-postepowania-karnego/

 


 

Kwestie dotyczące praworządności w Polsce oraz w całej Unii Europejskiej będziemy dalej monitorować oraz wyjaśniać na łamach Archiwum Osiatyńskiego, a także – po angielsku – na stronie Rule of Law in Poland.

 

Podoba Ci się ten artykuł? Zapisz się na newsletter Archiwum Osiatyńskiego. W każdą środę dostaniesz wybór najważniejszych tekstów, a czasem również zaproszenia na wydarzenia.



Autor


W Archiwum Wiktora Osiatyńskiego od 2017 roku dokumentujemy, analizujemy i objaśniamy zmiany w zakresie praworządności w Polsce.


Więcej

Opublikowany

10 sierpnia 2019





Inne głosy w debacie



Inne artykuły tego autora

20.10.2020

Uchwała Rady Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego w sprawie sędzi Beaty Morawiec

06.10.2020

Uchwała 12/20 Stałego Prezydium Forum Współpracy Sędziów z dnia 5 października 2020 r.

30.09.2020

Byli ambasadorowie RP: Nie bójcie się LGBT. Bójcie się perwersyjnych, fałszywych ludzi

28.09.2020

Traczyk-Stawska: Wszyscy ludzie są równi i wszyscy mają ludzką godność. Nie wolno tego nikomu odebrać

28.09.2020

Bezprecedensowe wydarzenie: 50 ambasadorów w obronie osób LGBT w Polsce

26.09.2020

Francuski model dekoncentracji mediów Polsce? Prof. Jędrzejewski pokazuje na czym polega manipulacja PiS

23.09.2020

Śmierć Ruth Bader Ginsburg może zmienić Amerykę. Prawica wyczuła szansę na obalenie prawa do aborcji

21.09.2020

Jednogłośne stanowisko ORA w Warszawie w sprawie SSO Beaty Morawiec

21.09.2020

Poznaj swoje prawa przy zatrzymaniu przez policję – najlepsi prawnicy radzą

14.09.2020

Cudowna broń Adama Bodnara. Fragmenty niezwykłej książki, którą trzeba znać

13.09.2020

Koniec kadencji RPO. „Nigdy nie brakowało nam serca ani poczucia odpowiedzialności i troski o los najsłabszych”

07.09.2020

Sześciło: Powrót do 49 województw oznacza, że władza obgryzie samorząd do kości i przejmie fundusze UE

04.09.2020

Prof. Mirosław Wyrzykowski wyróżniony Odznaką Honorową Rzecznika Praw Obywatelskich

04.09.2020

OKO.press nominowane do Korony Równości. Głosowanie trwa!

02.09.2020

Petycja o odwołanie: „Mikołaj Pawlak nieustannie kompromituje urząd Rzecznika Praw Dziecka”

31.08.2020

Jak Zjednoczona Prawica podbija sądy i jak one się bronią. Przenikliwy esej prof. Garlickiego

28.08.2020

Idziesz na demonstrację? Poznaj swoje prawa! Rewelacyjny film prawników z Wolnych Sądów

25.08.2020

Prof. Maria Janion: „Demokracja w Polsce jest rodzaju męskiego”

19.08.2020

Sędziowie z „Themis” do Komendanta Głównego Policji: Policja w demokratycznym państwie winna pełnić służbę w interesie całego społeczeństwa

15.08.2020

Kobiety „Solidarności” w obronie osób LGBT: Użycie siły wobec najsłabszych dyskwalifikuje władzę



Wesprzyj nas!

Archiwum Osiatyńskiego powstaje dzięki obywatelom i obywatelkom gotowym bronić państwa prawa.


10 
20 
50 
100 
200